در عکاسی پرتره، لنز نقش مهمی در شکل چهره، میزان محوشدگی پس‌زمینه و حس کلی تصویر دارد. به همین دلیل انتخاب لنز مناسب می‌تواند حتی بیشتر از ارتقای بدنه دوربین بر کیفیت عکس‌های پرتره تأثیر بگذارد.
فاصله کانونی مناسب پرتره
فاصله کانونی تعیین می‌کند چه مقدار از محیط در کادر قرار گیرد و فاصله ظاهری اجزای چهره چگونه نمایش داده شود. لنزهای واید ممکن است در فاصله نزدیک باعث بزرگ‌تر دیده‌شدن بینی و کشیده‌شدن بخش‌های کناری صورت شوند.
لنزهای محدوده ۵۰ تا ۱۳۵ میلی‌متر معمولاً برای پرتره مناسب هستند. البته فاصله کانونی مؤثر به اندازه سنسور دوربین نیز بستگی دارد.
لنز ۵۰ میلی‌متر
لنز ۵۰ میلی‌متر یکی از محبوب‌ترین گزینه‌ها برای شروع عکاسی پرتره است. این لنز معمولاً قیمت مناسبی دارد و با دیافراگم باز عرضه می‌شود.
روی دوربین فول‌فریم، لنز ۵۰ میلی‌متر برای پرتره‌های نیم‌تنه، محیطی و تمام‌قد مناسب است. روی دوربین APS-C، زاویه دید آن محدودتر شده و به یک لنز پرتره کلاسیک نزدیک می‌شود.
مزیت مهم لنز ۵۰ میلی‌متر این است که می‌توان از آن برای عکاسی خیابانی، خانوادگی، محصولات و محیط‌های کم‌نور نیز استفاده کرد.
لنز ۸۵ میلی‌متر
لنز ۸۵ میلی‌متر یکی از بهترین انتخاب‌ها برای عکاسی چهره و پرتره نیم‌تنه است. این فاصله کانونی فرم طبیعی و جذابی از چهره ایجاد می‌کند و به عکاس اجازه می‌دهد فاصله مناسبی با سوژه داشته باشد.
لنزهای ۸۵ میلی‌متر با دیافراگم باز می‌توانند پس‌زمینه‌ای نرم و چشم‌نواز ایجاد کنند. این ویژگی باعث می‌شود سوژه از محیط اطراف جدا شود و توجه مخاطب روی چهره باقی بماند.
لنزهای ۱۰۵ و ۱۳۵ میلی‌متر
برای عکاسی پرتره در فضای باز، لنزهای ۱۰۵ و ۱۳۵ میلی‌متر انتخاب‌های حرفه‌ای محسوب می‌شوند. این لنزها پس‌زمینه را فشرده‌تر نشان می‌دهند و محوشدگی زیبایی ایجاد می‌کنند.
مهم‌ترین محدودیت آن‌ها نیاز به فاصله بیشتر از سوژه است. در یک اتاق کوچک ممکن است فضای کافی برای استفاده از این لنزها وجود نداشته باشد.
لنز پرایم یا زوم؟
لنزهای پرایم فاصله کانونی ثابتی دارند و معمولاً دیافراگم بازتر، وزن کمتر و کیفیت تصویر بالاتری ارائه می‌دهند. لنزهای ۵۰ و ۸۵ میلی‌متر نمونه‌های محبوب این گروه هستند.
لنزهای زوم انعطاف بیشتری دارند. یک لنز ۷۰-۲۴ میلی‌متر با دیافراگم ثابت می‌تواند برای پرتره محیطی، نیم‌تنه و چهره استفاده شود. لنز ۲۰۰-۷۰ میلی‌متر نیز برای پرتره‌های فضای باز و مراسم بسیار مناسب است.
انتخاب میان لنز پرایم و زوم به سبک کار بستگی دارد. برای پرتره‌های برنامه‌ریزی‌شده، لنز پرایم گزینه‌ای عالی است. در مراسم یا موقعیت‌هایی که فاصله عکاس مرتب تغییر می‌کند، لنز زوم کاربرد بیشتری دارد.
اهمیت دیافراگم
دیافراگم باز مانند f/1.4، f/1.8 یا f/2.8 نور بیشتری وارد دوربین می‌کند و امکان ایجاد عمق میدان کم را فراهم می‌سازد. با این حال، استفاده از بازترین دیافراگم همیشه بهترین انتخاب نیست.
در دیافراگم بسیار باز ممکن است فقط یکی از چشم‌ها واضح باشد. برای پرتره‌های گروهی یا زمانی که چهره با زاویه قرار گرفته است، استفاده از دیافراگم بسته‌تر می‌تواند نتیجه بهتری ایجاد کند.
فوکوس خودکار و تشخیص چشم
در پرتره، وضوح چشم‌ها اهمیت زیادی دارد. بنابراین بهتر است لنزی انتخاب شود که فوکوس خودکار سریع، دقیق و کم‌صدا داشته باشد.
هماهنگی لنز با قابلیت تشخیص چشم دوربین می‌تواند درصد تصاویر موفق را افزایش دهد، به‌خصوص زمانی که سوژه حرکت می‌کند یا عکاس از دیافراگم باز استفاده می‌کند.
کیفیت بوکه
بوکه به ظاهر نقاط خارج از فوکوس گفته می‌شود. شکل تیغه‌های دیافراگم، طراحی اپتیکی و فاصله سوژه از پس‌زمینه بر کیفیت بوکه تأثیر دارند.
برای ایجاد پس‌زمینه محوتر، تنها به دیافراگم باز وابسته نباشید. نزدیک‌شدن به سوژه و افزایش فاصله سوژه از پس‌زمینه نیز تأثیر زیادی دارد.
جمع‌بندی
برای شروع عکاسی پرتره، لنز ۵۰ میلی‌متر انتخابی اقتصادی و همه‌کاره است. اگر تمرکز اصلی شما روی عکاسی چهره و نیم‌تنه است، لنز ۸۵ میلی‌متر می‌تواند نتیجه حرفه‌ای‌تری ایجاد کند. لنزهای زوم نیز برای مراسم و پروژه‌هایی که به تغییر سریع کادر نیاز دارند، مناسب هستند.
پیش از خرید، اندازه سنسور، فضای عکاسی، بودجه و سبک کاری خود را در نظر بگیرید. لنزی که با شرایط واقعی کار شما هماهنگ باشد، ارزش بیشتری از مدلی دارد که فقط مشخصات فنی جذابی ارائه می‌دهد.
